İş Kazası mı, Trafik Kazası mı? Aynı Olaydan Doğan Tazminat Yolları ve Mükerrer Ödeme Sorunu (2026)

Servis şoförü, kurye, satış temsilcisi ya da işyeri araçlarıyla şantiyeler arasında dolaşan bir çalışan iş nedeniyle trafikte kaza yaptığında, olay hem iş kazası hem de trafik kazasıdır. Peki iş kazası mı trafik kazası mı? Cevap çoğu zaman “ikisi birden”dir ve bu ikili nitelik tazminatta birden fazla muhatabı gündeme getirir: SGK, işveren, karşı aracın sürücüsü ve trafik sigortası.

Bu yazıda hangi yolun ne zaman gündeme geldiğini ve aynı zarar için birden fazla ödeme alınıp alınamayacağını genel hatlarıyla anlatıyoruz.

Aynı Olay Neden İki Ayrı Hukuki Nitelik Taşır?

5510 sayılı Kanun’un 13. maddesine göre işveren tarafından yürütülen iş nedeniyle, görevli olarak işyeri dışında bir yere gönderilme sırasında veya işverence sağlanan bir taşıtla işe gidiş geliş sırasında meydana gelen ve sigortalıyı engelli hâle getiren olay iş kazasıdır. Bu hâllerde trafikte yaşanan kaza da iş kazası sayılabilir.

Aynı olay, Karayolları Trafik Kanunu bakımından da trafik kazasıdır. Kanun, motorlu aracın işleticisinin sorumluluğunu (m.85) ve zorunlu mali sorumluluk sigortasını (m.91) düzenler. İki nitelendirme birbirini dışlamaz; hangisinden hangi hakkın doğacağı ayrı ayrı incelenir.

Başvurulabilecek Yollar

MuhatapHukuki dayanakNe için başvurulur?
SGK5510 sayılı Kanun m.18 ve m.19Geçici iş göremezlik ödeneği, sürekli iş göremezlik geliri, tedavi giderleri
İşverenTBK m.417/2, m.54, m.56Kusuru varsa SGK’nın karşılamadığı zarar ve manevi tazminat
Karşı aracın sürücüsü ve işleteniKTK m.85, TBK m.54Kusuru veya işletme sorumluluğu varsa maddi ve manevi zarar
Zorunlu trafik sigortasıKTK m.91Karşı aracın sigortası; teminat kapsamındaki bedensel zarar
Kasko veya ihtiyari sigortaPoliçe şartlarıAraç hasarı ve poliçedeki teminatlar

Mükerrer Ödeme Olur mu?

Zarar gören, aynı zararı birden fazla kaynaktan fazlasıyla tahsil edemez. SGK’nın bağladığı gelir ve yaptığı ödemeler, sigorta veya işveren tazminatı hesaplanırken dikkate alınır; hesap genellikle aktüerya bilirkişisi tarafından yapılır. SGK da yaptığı ödemeler için sorumlulara rücu edebilir; 5510 sayılı Kanun’un 21. maddesi işverenin ve üçüncü kişilerin sorumluluğunu düzenler.

Amaç gerçek zararın karşılanmasıdır. Bu nedenle hangi kurumun ne kadar ödeme yaptığının ve ödemelerin hangi zarar kalemine mahsup edildiğinin belgelendirilmesi önemlidir. Tazminat hesabının mantığı için iş kazası tazminatı hesaplama yazımıza bakabilirsiniz.

Sigorta Tahkim mi, İş Mahkemesi mi?

Zorunlu trafik sigortası şirketine yönelik taleplerde Sigorta Tahkim Komisyonu yolu bulunur (5684 sayılı Sigortacılık Kanunu m.30). İşverene karşı tazminat davası ise iş mahkemesinde görülür. İki süreç paralel yürüyebilir; ancak kusur ve maluliyet tespitleri farklı sonuçlanabileceğinden, tutarlı bir dosya hazırlanması önemlidir. Tahkim süreci için Sigorta Tahkim Komisyonu başvurusu ve yaralanmalı kazada iş göremezlik tazminatı yazılarımıza göz atabilirsiniz.

Kusur Oranları Farklı Çıkabilir mi?

Evet. Trafik kusuru trafik bilirkişisi veya yetkili kurum raporlarıyla, iş güvenliği kusuru ise iş güvenliği uzmanı bilirkişiyle belirlenir. Kaza karşı aracın hatasından çıkmış olsa bile işverenin çalışma düzeni, araç ve donanım sağlaması veya çalışma süresi gibi konulardaki ayrı bir kusuru gündeme gelebilir. Tersi de mümkündür: Trafik kusuru işçiye ait çıksa bile işverenin iş sağlığı ve güvenliği yükümlülüklerini yerine getirip getirmediği ayrıca incelenir.

Trafik tarafındaki kusur belirleme süreci için trafik kazalarında kusur oranları yazımızı inceleyebilirsiniz. İşverenin kusurunun SGK rücusuna etkisi ise ayrı bir yazıda ele alınmıştır.

Zamanaşımı ve Süreler

Süreler dayanılan hukuki sebebe göre farklılaşabilir. Trafik kazasından doğan tazminat taleplerinde Karayolları Trafik Kanunu’nun 109. maddesine göre kural olarak zarar ve sorumluyu öğrenmeden itibaren iki yıl, her hâlde kazadan itibaren on yıl içinde talepte bulunmak gerekir; ceza kanununda daha uzun bir zamanaşımı öngörülüyorsa o süre uygulanabilir. İşverene karşı iş kazası tazminatında ise dayanağın sözleşmeye aykırılık ya da haksız fiil olarak nitelenmesine göre Türk Borçlar Kanunu’ndaki farklı süreler (m.72, m.146) gündeme gelebilir.

Bu belirsizlik nedeniyle en kısa olası süreye göre hareket etmek ve tarihleri erken aşamada hesaplatmak güvenli bir yaklaşımdır.

Sıkça Sorulan Sorular

SGK, sigorta şirketi ve işverenden ayrı ayrı tam tazminat alabilir miyim? Hayır. Aynı zarar için mükerrer tahsil mümkün değildir. Ödemeler hesapta birbirinden mahsup edilir; amaç gerçek zararın karşılanmasıdır.

Kazada kusur bendeyse iş kazası hakkım olmaz mı? SGK yardımları kural olarak sigortalının kusuruna bakılmaksızın sağlanır; kanunda sayılan istisnalar saklıdır (m.22). İşverene ve karşı tarafa yönelik tazminat ise kusura bağlıdır ve kusur oranına göre şekillenir.

İşveren kazayı iş kazası olarak bildirmezse ne olur? İşverenin bildirimi son söz değildir; kazanın niteliği SGK tarafından incelenir ve gerektiğinde mahkemede tespit edilebilir. Bildirim yükümlülüğü için SGK iş kazası bildirimi yapılmazsa ne olur yazımıza bakabilirsiniz.


Hukuki Destek

Bu konuda bir dosyanız mı var?

Yukarıdaki bilgiler genel niteliktedir ve somut olayın koşullarına göre değişebilir. Kendi durumunuz hakkında değerlendirme yapılmasını istiyorsanız iletişime geçebilirsiniz.

Av. Osman Turhan · Turhan Hukuk & Danışmanlık · Ankara

Av. Osman Turhan – Turhan Hukuk Danışmanlık

Turhan Hukuk Danışmanlık bünyesinde hukuk uyuşmazlıklarında profesyonel destek sağlıyoruz. “Avukat Osman Turhan – Turhan Hukuk & Danışmanlık” olarak haklarınızı korumak için yargı süreçlerini titizlikle takip ediyoruz. Hukuki süreçleriniz için bizimle iletişime geçebilirsiniz.

Av. Osman Turhan Kimdir?

Avukat Osman Turhan, Niğde Fen Lisesi’nden mezun olduktan sonra Ankara Yıldırım Beyazıt Üniversitesi Hukuk Fakültesi’nden fakülte ikincisi olarak 8 yüksek onur belgesiyle mezun olmuş bir hukukçudur. Almanya’nın Saarbrücken/Saarland kentinde bir hukuk bürosunda, avukatlık stajı yapmıştır. Yerli ve uluslararası pek çok sempozyumda delege olarak yer almıştır. Halen Ankara 2 Nolu Barosunda Parlamento Komisyonu üyesi olup aynı zamanda Avukat Hakları Merkezi üyeliği görevini yapmaktadır. Ayrıca akademik çalışmalarını sürdüren Turhan, Özel Hukuk Tezli Yüksek Lisans programına devam etmektedir. Turhan Hukuk & Danışmanlık bünyesinde faaliyet gösteren Turhan; şirket danışmanlıkları, dava süreçleri, icra takipleri, sözleşme hazırlama, ceza davaları, vergi davaları ve hukuki savunma alanlarında aktif olarak çalışmaktadır. Uluslararası hukuk deneyimi kapsamında Almanya’da pratik tecrübe kazanmıştır.

FAYDALI LİNKLER:

Web Sitemiz İçin

Google Maps

İletişim İçin

–

Diğer Kategoriler İçin

Yüzlerce Makalemizi İncelemek İçin

← Geri

Yanıtınız için teşekkür ederiz. ✨


Turhan Hukuk & Danışmanlık sitesinden daha fazla şey keşfedin

Son gönderilerin e-postanıza gönderilmesi için abone olun.


Yorumlar

“İş Kazası mı, Trafik Kazası mı? Aynı Olaydan Doğan Tazminat Yolları ve Mükerrer Ödeme Sorunu (2026)” için bir yanıt

  1. […] mekanizmanın ayrıntısı için iş kazası mı trafik kazası mı yazımıza da […]

Bir yanıt yazın