İş kazasında sürekli iş göremezlik (malullük) tazminatı nasıl hesaplanır sorusu, bir kaza sonucu elini, ayağını ya da bedeninin başka bir işlevini kalıcı olarak kaybeden işçilerin hayatları bir anda değiştiğinde karşılaştıkları en önemli sorulardan biri. “Artık eskisi gibi çalışamıyorum, bu kaybımı kim karşılayacak” diye soran işçilere sıkça rastlıyoruz. Bu yazıda iş kazası sonucu kalıcı sakatlık yaşayan işçinin hangi tazminatları talep edebileceğini anlatıyoruz.
Son güncelleme: 2 Ekim 2026 · Yazan: Av. Osman Turhan
İçindekiler
- Sürekli İş Göremezlik Nedir, Nasıl Belirlenir?
- SGK’dan Bağlanan Maluliyet Geliri Nedir?
- İşverenden Ek Maddi Tazminat Nasıl Talep Edilir?
- Manevi Tazminat Ne Kadar Olabilir?
- İş Göremezlik Oranı Tazminatı Nasıl Etkiler?
- Meslekte Kazanma Gücü Kaybı Neden Önemlidir?
- Sıkça Sorulan Sorular
Sürekli İş Göremezlik Nedir, Nasıl Belirlenir?
Sürekli iş göremezlik, iş kazası veya meslek hastalığı sonucu vücutta kalıcı bir fonksiyon kaybı meydana gelmesi ve bu kaybın SGK’ya bağlı sağlık kurulunca belirli bir oranla (yüzde olarak) tespit edilmesidir. Bu oran, kaybedilen organ veya fonksiyonun niteliğine göre değişir; örneğin bir elin tamamen kaybı ile bir parmağın kaybı arasında oransal olarak ciddi bir fark bulunur. Bu oran, hem SGK’dan alınacak gelirin hem de işverenden talep edilecek tazminatın hesabında belirleyici bir rol oynar.
SGK’dan Bağlanan Maluliyet Geliri Nedir?
İş göremezlik oranı belirli bir eşiğin üzerinde olan sigortalıya, SGK tarafından sürekli iş göremezlik geliri bağlanır. Bu gelir, işçinin kazancına ve tespit edilen iş göremezlik oranına göre hesaplanır ve düzenli olarak ödenir. Ancak bu gelir, çoğu zaman işçinin fiilen uğradığı kazanç kaybını ve yaşam kalitesindeki düşüşü tam olarak karşılamaz; bu nedenle işverenden ayrıca tazminat talep etme imkânı önem kazanır.
| Kaynak | Kapsadığı Zarar |
|---|---|
| SGK maluliyet geliri | Yasal asgari koruma, kusurdan bağımsız |
| İşverenden maddi tazminat (fark) | SGK’nın karşılamadığı kazanç kaybı |
| Manevi tazminat | Yaşam kalitesi kaybı, acı ve elem |
İşverenden Ek Maddi Tazminat Nasıl Talep Edilir?
İşverenin iş kazasının meydana gelmesinde kusurlu olduğu tespit edilirse, işçi SGK’nın karşıladığı miktarın üzerindeki gerçek zararını işverenden talep edebilir. Bu hesap, işçinin kazanma gücündeki kaybı, kalan çalışma yaşamı süresini ve mevcut ücretini esas alan aktüeryal bir hesaplamayla, bilirkişi marifetiyle yapılır. Ağır sakatlık hâllerinde, özellikle genç ve yüksek gelirli işçilerde bu tazminat kalemi ciddi tutarlara ulaşabilmektedir.
Manevi Tazminat Ne Kadar Olabilir?
Kalıcı sakatlık, işçinin sadece kazancını değil, günlük yaşamını, sosyal ilişkilerini ve psikolojik durumunu da derinden etkiler. Türk Borçlar Kanunu’nun 56. maddesi çerçevesinde talep edilebilecek manevi tazminat, sakatlığın ağırlığı, işçinin yaşı, sakatlığın günlük hayata etkisi ve işverenin kusur derecesi gibi unsurlar birlikte değerlendirilerek hâkim tarafından takdir edilir.
İş Göremezlik Oranı Tazminatı Nasıl Etkiler?
İş göremezlik oranı ne kadar yüksekse, hem SGK’dan bağlanan gelir hem de işverenden talep edilebilecek tazminat o ölçüde artar. Bu oranın doğru tespit edilmesi son derece önemlidir; işçinin bu oranın düşük belirlendiğini düşünmesi hâlinde, ilgili sağlık kurulu raporuna karşı itiraz yolu ve gerekirse yeniden inceleme talebi mümkündür.
Meslekte Kazanma Gücü Kaybı Neden Önemlidir?
Tazminat hesabında sadece genel vücut fonksiyon kaybı değil, işçinin kendi mesleğini icra edebilme kabiliyetindeki kayıp da dikkate alınır. Örneğin bir müzisyenin elini kaybetmesi ile bir ofis çalışanının elini kaybetmesi, genel vücut fonksiyon kaybı açısından benzer olsa da, meslekte kazanma gücü kaybı açısından çok farklı sonuçlar doğurabilir; bu nüans, bilirkişi incelemesinde ayrıca değerlendirilir.
Sıkça Sorulan Sorular
SGK’dan maluliyet geliri aldım, işverenden ayrıca tazminat isteyemez miyim?
İşverenin kazada kusuru bulunuyorsa, SGK’nın karşıladığı kısmın ötesindeki fark için ayrıca tazminat talep edebilirsiniz; SGK geliri almış olmanız bu hakkı ortadan kaldırmaz.
Sakatlık oranım düşük çıktı, itiraz edebilir miyim?
Evet, iş göremezlik oranına ilişkin rapora karşı yeniden sağlık kurulu incelemesi talep edilebilir; bu süreçte tıbbi belgelerinizin eksiksiz ve güncel olması önemlidir.
Diğer işçilik alacakları için mobbing sonucu işten ayrılan işçinin manevi tazminat hakkı yazımıza bakabilirsiniz.
Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır, somut olaya özgü hukuki değerlendirme yerine geçmez. Dosyanıza özgü değerlendirme için iletişim sayfamızdan bize ulaşabilirsiniz.
Bu konuda bir dosyanız mı var?
Yukarıdaki bilgiler genel niteliktedir ve somut olayın koşullarına göre değişebilir. Kendi durumunuz hakkında değerlendirme yapılmasını istiyorsanız iletişime geçebilirsiniz.
Av. Osman Turhan · Turhan Hukuk & Danışmanlık · Ankara

Turhan Hukuk Danışmanlık bünyesinde hukuk uyuşmazlıklarında profesyonel destek sağlıyoruz. “Avukat Osman Turhan – Turhan Hukuk & Danışmanlık” olarak haklarınızı korumak için yargı süreçlerini titizlikle takip ediyoruz. Hukuki süreçleriniz için bizimle iletişime geçebilirsiniz.
Av. Osman Turhan Kimdir?
Avukat Osman Turhan, Niğde Fen Lisesi’nden mezun olduktan sonra Ankara Yıldırım Beyazıt Üniversitesi Hukuk Fakültesi’nden fakülte ikincisi olarak 8 yüksek onur belgesiyle mezun olmuş bir hukukçudur. Almanya’nın Saarbrücken/Saarland kentinde bir hukuk bürosunda, avukatlık stajı yapmıştır. Yerli ve uluslararası pek çok sempozyumda delege olarak yer almıştır. Halen Ankara 2 Nolu Barosunda Parlamento Komisyonu üyesi olup aynı zamanda Avukat Hakları Merkezi üyeliği görevini yapmaktadır. Ayrıca akademik çalışmalarını sürdüren Turhan, Özel Hukuk Tezli Yüksek Lisans programına devam etmektedir. Turhan Hukuk & Danışmanlık bünyesinde faaliyet gösteren Turhan; şirket danışmanlıkları, dava süreçleri, icra takipleri, sözleşme hazırlama, ceza davaları, vergi davaları ve hukuki savunma alanlarında aktif olarak çalışmaktadır. Uluslararası hukuk deneyimi kapsamında Almanya’da pratik tecrübe kazanmıştır.
FAYDALI LİNKLER:
–
Dayanak ve kaynaklar
- Kanun adı ve maddeler: 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu, m. 56
Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır; somut olayınız için bir avukata danışınız.

Bir yanıt yazın